ค้นหา
รายการที่พบทั้งหมด 52,776 รายการ
กระทรวงวัฒนธรรม แถลงกรณีภาพถ่ายประวัติศาสตร์ไทยถูกนำไปใช้อ้างอิงในเวทีการประกวด Miss Universe Cambodia 2026
วันที่ 21 กันยายน 2569 เวลา 10.00 น. นางสาวซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม แถลงข่าวกรณีภาพถ่ายประวัติศาสตร์ไทยถูกนำไปใช้อ้างอิงในเวทีการประกวด Miss Universe Cambodia 2026 โดยมี นายประสพ เรียงเงิน ปลัดกระทรวงวัฒนธรรม พร้อมด้วย คณะผู้บริหารกระทรวงวัฒนธรรม ผู้บริหารกรมศิลปากร ผู้บริหารกรมส่งเสริมวัฒนธรรม ร่วมในการแถลงข่าว ณ หอประชุมสำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ กรมศิลปากร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร
“จากกรณีที่มีรายงานปรากฏโดยทั่วไปทั้งในสื่อกัมพูชา และสื่อไทยว่า ผู้จัดงานเวทีประกวดมิสยูนิเวิร์ส กัมพูชานำเสนอ VTR ส่วนหนึ่ง เกี่ยวกับวัฒนธรรมการแต่งกายของกัมพูชา โดยเป็นที่ปรากฏชัดว่า มีการใช้ภาพอันมีแหล่งที่มาเป็นของไทยด้วยนั้น
กระทรวงวัฒนธรรม เห็นว่าการกระทำดังกล่าว ไม่อาจกล่าวได้เลยว่า เป็นความรู้เท่าไม่ถึงการณ์ แต่กลับเป็นการบ่งชี้ว่า ผู้จัดทำ VTR ดังกล่าว มีเจตนากล่าวอ้าง เหมารวม และโน้มน้าวให้สาธารณชนเชื่อว่า เป็นการแต่งกายของ (ราชสำนัก) กัมพูชา โดยแท้จริง
ซึ่งในเรื่องนี้ กระทรวงวัฒนธรรม ที่กำกับดูแล กรมศิลปากร และสำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ ขอเรียกร้องให้เวทีประกวดมิสยูนิเวิร์สกัมพูชา ยุติการกระทำและการเผยแพร่ข้อมูลอันบิดเบือน และขอให้ใช้ความระมัดระวังอย่างยิ่งยวดในการอ้างอิงข้อมูลแหล่งที่มาของภาพถ่าย เนื่องจากภาพดังกล่าวเป็นภาพสตรีชาวกำแพงเพชร ที่ถ่ายเมื่อปี พ.ศ. 2449 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และได้รับการบันทึกในหอพระสมุดวชิรญาณ” หรือ The Royal Photographic Glass Plate Negatives and Original Prints Collection และได้รับการขึ้นทะเบียนในบัญชีมรดกความทรงจำแห่งโลก (Memory of the World International Register) โดยองค์การยูเนสโก ในปี ค.ศ. 2017 หรือ พ.ศ. 2560 โดยในภาพต้นฉบับฟิล์มกระจกที่เก็บรักษาอยู่ที่หอจดหมายเหตุแห่งชาติจะมีตรากรมศิลปากรเป็นลายน้ำประทับอยู่ แต่ภาพที่เวทีกองประกวดนำไปใช้มีการตัดเอาตรากรมศิลปากรที่เป็นลายน้ำออก และไม่มีการอ้างอิงแหล่งที่มาแต่อย่างใด
ดังนั้น จากกรณีที่เกิดขึ้นในครั้งนี้ กระทรวงวัฒนธรรม โดยกรมศิลปากรซึ่งเป็นเจ้าของข้อมูลดังกล่าว จะทำหนังสือทักท้วงไปยังกองประกวดมิสยูนิเวิร์สของประเทศกัมพูชา และหากยังไม่ยุติการดำเนินการกระทรวงวัฒนธรรมจะยกระดับดำเนินการต่อไป โดยกระทรวงวัฒนธรรมขอสงวนสิทธิ์ในการพิจารณาดำเนินการมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องของไทยดำเนินการตามกฎหมายต่อไปด้วย
สำหรับการดำเนินการที่ผ่านมากระทรวงวัฒนธรรมได้ดำเนินการเผยแพร่องค์ความรู้อย่างต่อเนื่องทั้งในและต่างประเทศ โดยเฉพาะการจัดแสดงชุดไทยพระราชนิยมในต่างประเทศ ที่กรุงเฮก ประเทศเนเธอแลนด์ กรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น และถัดไปที่ประเทศฝรั่งเศส โดยจัดให้มีการให้ความรู้เรื่องชุดไทยโบราณที่เป็นรากฐานของชุดไทยพระราชนิยมด้วย ซึ่งการเผยแพร่องค์ความรู้ดังกล่าวเป็นการสร้างการรับรู้ที่มีมูลค่าสูงมาก เป็นการใช้การทูตเชิงวัฒนธรรม นอกจากนี้ กระทรวงวัฒนธรรมยังประสานความร่วมมือกับสถานทูตไทยในต่างประเทศเพื่อเผยแพร่ชุดไทยในงานสำคัญต่าง ๆ เช่น เมื่อวันที่ 19 – 20 กันยายน ที่ผ่านมา มีการจัดงาน Thailand Grand Festival 2026 ที่นครซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย มีคุณแอฟ ทักษอร ไปเดินแบบชุดไทยพระราชนิยมด้วย หรือการนำโบราณวัตถุไทยไปจัดแสดงที่พิพิธภัณฑ์แห่งชาติเกาหลีใต้ ซึ่งใหญ่เป็นอันดับ 3 ของโลก ก็มีการนำชุดไทยไปจัดแสดงด้วย
ดิฉันในฐานะรัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมและผู้บริหารกระทรวงวัฒนธรรมทุกท่าน ขอเรียนว่า กระทรวงวัฒนธรรมใช้ทุกเวทีในการสื่อสารเรื่องชุดไทย และไม่ได้นิ่งนอนใจแต่อย่างใด กระทรวงวัฒนธรรมจะใช้วัฒนธรรมเป็นพื้นที่สร้างความเข้าใจ ไม่ใช่สร้างความขัดแย้ง แต่หากมีการละเมิดเราไม่ปล่อยผ่าน และจะดำเนินการขั้นเด็ดขาด ดิฉันขอขอบคุณประชาชนคนไทยทุกคนที่แสดงความหวงแหนชุดไทยอันเป็นมรดกของชาติ ดิฉันและกระทรวงวัฒนธรรมก็มีความรักและความหวงแหนไม่ยิ่งหย่อนไปกว่าท่านใด
กระทรวงวัฒนธรรมขอยืนยันว่าจะดำเนินการเรื่องนี้อย่างจริงจัง และจะไม่ปล่อยผ่าน และขอขอบคุณประเทศเพื่อนบ้านที่ให้ความสนใจเผยแพร่ชุดไทยอย่างสม่ำเสมอ แต่ก็ขอให้อ้างอิงแหล่งที่มาอย่างครบถ้วนและถูกต้องด้วย ทั้งนี้ ในการดำเนินการใด ๆ กระทรวงวัฒนธรรมจะกระทำโดยความสุขุมและรอบคอบ เพื่อให้การขึ้นทะเบียนชุดไทยพระราชนิยมช่วงเดือนธันวาคม เป็นไปอย่างราบรื่น“
PRESS STATEMENT
H.E. Ms. Sabeeda Thaised
Minister of Culture
Subject: Historical Photograph and Costume Presentation at Miss Universe Cambodia 2026
Following reports carried by both Cambodian and Thai media regarding a video presentation (VTR) featured at the Miss Universe Cambodia 2026 pageant, which presented aspects of Cambodian dress culture and visibly included an image originating from Thailand, the Ministry of Culture has issued the following statement:
The Ministry of Culture considers that the use of the image in question cannot simply be attributed to a lack of awareness or inadvertent error. Rather, it indicates that the producers of the VTR intended to make a claim, generalize the historical context, and lead the public to believe that the attire depicted was genuinely associated with the Cambodian royal court.
In this regard, the Ministry of Culture, which oversees the Fine Arts Department and the National Archives of Thailand, calls on the Miss Universe Cambodia pageant organizers to cease the dissemination of misleading information and urges them to exercise the utmost caution when citing the sources of historical photographs.
The photograph in question is the image known as “Siamese Woman of Kamphaeng Phet”, taken in 1906 during the reign of His Majesty King Chulalongkorn. The photograph is preserved as part of The Royal Photographic Glass Plate Negatives and Original Prints Collection, which was inscribed on the UNESCO Memory of the World International Register in 2017.
The original glass-plate negative preserved at the National Archives bears the Fine Arts Department’s watermark. However, the version used by the pageant organizers appears to have had the Fine Arts Department watermark removed, and no source attribution was provided.
In response to this incident, the Ministry of Culture, through the Fine Arts Department as the custodian of the relevant information, will formally submit a letter of protest to the organizers of the Miss Universe Cambodia pageant. Should the dissemination and use of the material in question continue, the Ministry will consider escalating the matter and taking further action by assigning the relevant Thai authorities to pursue appropriate legal measures.
With regard to its ongoing efforts, the Ministry of Culture has continuously promoted and disseminated knowledge of Thai cultural heritage both domestically and internationally. In particular, the Ministry has organized exhibitions showcasing Thai National Dress overseas, including in Hague, Netherlands, and Tokyo, Japan, with a forthcoming presentation in France.
These exhibitions also provide educational information on traditional Thai attire that forms the historical foundation of Thai National Dress. Such dissemination of cultural knowledge plays an important role in fostering international understanding and represents a significant form of cultural diplomacy.
The Ministry of Culture has also worked closely with Thai embassies overseas to promote Thai dress at major cultural events. For example,
on September 19–20, the Thailand Grand Festival 2026 was held in Sydney, Australia, where actress “Aff Taksaorn” participated in a fashion presentation featuring Thai National Dress.
Similarly, when Thai antiquities were exhibited at the National Museum of Korea, one of the world's largest national museums, Thai traditional dress was also included as part of the cultural presentation.
As Minister of Culture, together with the Ministry's executive leadership, I would like to emphasize that the Ministry of Culture uses every available platform to communicate and promote knowledge about Thai traditional dress and has never been indifferent to the preservation of Thailand's cultural heritage.
The Ministry will use culture as a platform to foster mutual understanding, rather than to create conflict. However, where there is an infringement or misuse of Thai cultural heritage, we will not simply let the matter pass, and we will take firm and decisive action as appropriate.
I would like to thank all Thai citizens who have expressed their appreciation for and concern over Thai National dress, which is an important part of our national heritage. I, together with the Ministry of Culture, share that same commitment to protecting and preserving this heritage.
The Ministry of Culture reaffirms that it will address this matter seriously and will not disregard the issue. At the same time, we appreciate our neighboring countries' continued interest in promoting Thai National dress. However, we respectfully ask that all such use and dissemination be accompanied by complete and accurate attribution of the relevant historical sources.
In undertaking any further action, the Ministry of Culture will proceed with prudence and due consideration, with the aim of ensuring that the inscription of Thai National Dress in December proceeds smoothly.
日本語版
声明
サビーダ・タイセート
タイ王国文化大臣
件名:Miss Universe Cambodia 2026における歴史的写真および服飾文化の紹介について
カンボジアおよびタイの各種メディアにおいて、Miss Universe Cambodiaの主催者が、カンボジアの服飾文化に関するVTRの一部を上映し、その中に明らかにタイを出典とする写真が使用されていたとの報道が広くなされています。
文化省は、この行為を単なる知識不足や不注意によるものとみなすことはできないと考えています。むしろ、当該VTRの制作側が、写真を一括して特定の文化に帰属させ、あたかもカンボジア王室の服装であるかのように一般の人々に認識させる意図をもって提示したことを示すものと考えます。
この件について、タイ文化省は、文化省の所管下にある美術局およびタイ国立公文書館とともに、Miss Universe Cambodiaに対し、このような行為および不正確な情報の発信を中止するよう求めます。また、歴史的写真の出典を引用・紹介する際には、最大限の注意を払うよう強く要請します。
問題となっている写真は、1906年、チュラロンコーン国王(ラーマ5世)の治世に、カムペーンペットの女性たちを撮影した歴史的写真です。この写真は、Royal Photographic Glass Plate Negatives and Original Prints Collection、すなわち「ヴァジラヤーン図書館コレクション」に収蔵されている資料の一部であり、2017年にはユネスコの「世界の記憶(Memory of the World)国際登録」に登録されています。
国立公文書館に保存されている原版のガラス乾板には、タイ美術局の透かし(ウォーターマーク)が入っています。しかし、今回、大会主催者が使用した画像からは、その美術局の透かしが切り取られており、出典についての記載もありませんでした。
このため、今回の事案を受け、文化省は、当該情報を所管する美術局を通じて、Miss Universe Cambodiaの主催者に対し正式な抗議書を送付します。今後もこのような行為および情報の発信が停止されない場合、文化省はさらなる対応を検討します。また、タイの関係機関に対し、適用される法令に基づく必要な措置を講じるよう委任することについても、その権利を留保します。
文化省はこれまで、国内外においてタイの文化遺産に関する知識の発信を継続的に行ってきました。特に、タイ王室ゆかりの正装「チュット・タイ・プララーチャニヨム」について、オランダ・ハーグおよび日本・東京で海外展示を行っており、次回はフランスでの展示を予定しています。これらの展示では、現在のタイ王室ゆかりの正装の基礎となった歴史的なタイの服装についても紹介しています。
このような知識の発信は、タイ文化に対する国際的な理解を形成する上で非常に大きな価値を持つものであり、重要な文化外交の一環です。
また文化省は、海外のタイ大使館とも連携し、さまざまな重要文化行事においてタイの服装文化を紹介しています。例えば、9月19日から20日にかけてオーストラリア・シドニーで開催されたThailand Grand Festival 2026では、女優・モデルのアープ・タクサオーン氏がタイ王室ゆかりの正装を着用してファッションショーに参加しました。また、世界有数の規模を誇る韓国国立中央博物館(National Museum of Korea)でタイの古美術品を展示した際にも、タイの服装が併せて紹介されました。
私はタイ王国文化大臣として、また文化省の全幹部とともに、文化省はあらゆる機会を活用してタイの服装文化について発信していることを申し上げます。この問題についても、決して看過しているわけではありません。
文化省は、文化を対立を生み出す場ではなく、相互理解を築くための場としていきます。しかし、侵害がある場合には、それを看過することなく、断固として必要な措置を講じます。
タイの民族衣装・伝統衣装であるタイの服装文化を国の文化遺産として大切にし、その価値を守ろうとするすべてのタイ国民に、心から感謝申し上げます。私自身、そして文化省も、皆様と同じくタイの文化遺産を大切にする思いを強く持っています。
文化省は、本件について真摯に対応し、決して看過することなく、必要な措置を講じることを改めて表明します。
同時に、日頃からタイの服装文化に関心を寄せ、その紹介に取り組んでくださっている近隣諸国に対しても感謝申し上げます。ただし、タイの服装文化を紹介する際には、その資料の出典および起源について、完全かつ正確な情報を明記していただくようお願いいたします。
なお、本件に関するあらゆる対応について、文化省は慎重かつ十分な検討のもとで進め、12月に予定されているタイ王室ゆかりの正装の登録が円滑に進むよう努めてまいります。
COMMUNIQUÉ DE PRESSE
présenté par Madame Sabeeda Thaised
Ministre de la Culture
Objet : Affaire de la photographie historique et de la présentation vestimentaire sur la scène de Miss Universe Cambodia 2026
À la suite des informations largement diffusées tant dans les médias cambodgiens que thaïlandais, selon lesquelles les organisateurs du concours Miss Universe Cambodia ont présenté un VTR consacré à la culture vestimentaire du Cambodge dans lequel il apparaît clairement qu'une image d'origine thaïlandaise a été utilisée, le Ministère de la Culture considère que cet acte ne saurait aucunement être qualifié de simple méconnaissance ou d'inadvertance. Il indique au contraire que les auteurs de ce VTR avaient l'intention d'affirmer, d'amalgamer et de persuader le public qu'il s'agissait véritablement d'une tenue de la Cour royale du Cambodge.
À cet égard, le Ministère de la Culture, qui assure la tutelle du Département des Beaux-Arts et des Archives nationales, demande au concours Miss Universe Cambodia de mettre fin à ces agissements et à la diffusion d'informations déformées, et de faire preuve de la plus extrême prudence dans la citation de la provenance des photographies. La photographie en question représente des femmes de Kamphaeng Phet et a été prise en 1906, sous le règne de Sa Majesté le roi Chulalongkorn (Rama V). Elle est conservée dans la collection « Royal Photographic Glass Plate Negatives and Original Prints Collection », dite « Collection de la Bibliothèque Vajirayana », inscrite en 2017 au Registre international de la Mémoire du monde de l'UNESCO. Le négatif original sur plaque de verre conservé aux Archives nationales porte en filigrane l'emblème du Département des Beaux-Arts. Or, l'image utilisée par les organisateurs du concours a été recadrée de manière à supprimer cet emblème, et ne comporte aucune référence à sa source.
En conséquence, à la suite de cet incident, le Ministère de la Culture, par l'intermédiaire du Département des Beaux-Arts, détenteur des données concernées, adressera une lettre de protestation aux organisateurs de Miss Universe Cambodia. Si ces agissements ne cessent pas, le Ministère de la Culture portera l'affaire à un niveau supérieur. Il se réserve également le droit d'envisager de charger les organismes thaïlandais compétents d'engager les démarches prévues par la loi.
Pour ce qui est des actions menées jusqu'ici, le Ministère de la Culture diffuse de manière continue des connaissances tant en Thaïlande qu'à l'étranger. Il a notamment organisé des expositions de « Chud Thai Phra Ratcha Niyom » (costume thaïlandais d'inspiration royale) à l'étranger, à La Haye (Pays-Bas) et à Tokyo (Japon), la prochaine étape étant la France. Ces expositions comportent aussi des informations sur les costumes thaïlandais anciens, qui sont à l'origine du Chud Thai Phra Ratcha Niyom. Cette diffusion des connaissances contribue à une sensibilisation de très grande valeur et relève de la diplomatie culturelle.
Par ailleurs, le Ministère de la Culture coopère avec les ambassades de Thaïlande à l'étranger pour faire connaître le costume thaïlandais lors d'événements importants. Ainsi, les 19 et 20 septembre derniers, le Thailand Grand Festival 2026 s'est tenu à Sydney (Australie), où Mme Taksaorn « Aff » Paksukcharern a défilé en Chud Thai Phra Ratcha Niyom. De même, lors de l'exposition d'antiquités thaïlandaises au Musée national de Corée du Sud, le troisième plus grand musée national du monde, des costumes thaïlandais ont également été présentés.
En ma qualité de Ministre de la Culture, avec l'ensemble des dirigeants du Ministère, je tiens à affirmer que le Ministère de la Culture utilise toutes les plateformes pour communiquer sur le costume thaïlandais et qu'il n'est en aucun cas resté passif. Il entend faire de la culture un espace de compréhension et non de conflit. Mais en cas de violation, nous ne laisserons rien passer et agirons avec fermeté.
Je remercie l'ensemble du peuple thaïlandais, qui témoigne son attachement au costume thaïlandais, héritage de la nation, et sa volonté de le préserver. Le Ministère et moi-même partageons pleinement ce sentiment, avec une ferveur qui n'est en rien moindre que la leur. Le Ministère de la Culture réaffirme qu'il traitera cette affaire avec sérieux et ne la laissera pas passer.
Nous remercions également les pays voisins qui manifestent régulièrement leur intérêt pour la promotion du costume thaïlandais, tout en leur demandant de citer les sources de manière complète et exacte.
Enfin, dans toutes ses démarches, le Ministère de la Culture agira avec sérénité et prudence, afin que l'inscription du Chud Thai Phra Ratcha Niyom, prévue au mois de décembre, se déroule sans encombre.
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพาณิชย์นาวี ขอเชิญชวนผู้สนใจมาเปิดวาร์ปย้อนเวลาสู่เส้นทางการค้าทางทะเลโบราณกับ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพาณิชย์นาวี ในนิทรรศการพิเศษเนื่องในวันพิพิธภัณฑ์ไทยประจำปี 2569 "จากเตาเผา สู่ท้องทะเล: เครื่องถ้วยสุโขทัย ศรีสัชนาลัย" ร่วมแกะรอยการเดินทางของเซรามิกชั้นยอด จากแหล่งเตาเผาโบราณ สู่การล่องเรือฝ่าคลื่นลมในมหาสมุทร จนกลายมาเป็นโบราณวัตถุใต้ทะเลที่บอกเล่าประวัติศาสตร์การค้าสมัยโบราณ จัดแสดงระหว่างวันที่ 19 กันยายน - 31 ตุลาคม 2569 ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพาณิชย์นาวี จังหวัดจันทบุรี เปิดทำการวันพุธ - วันอาทิตย์ เวลา 09.00 - 16.00 น. (ปิดวันจันทร์และวันอังคาร)
นอกจากนี้ยังมีกิจกรรมพิเศษเฉพาะวันหยุด! (เสาร์ - อาทิตย์) Workshop พวงกุญแจ & แม็กเน็ต ที่คุณสามารถออกแบบเองได้ โดยได้แรงบันดาลใจจากลวดลายและรูปทรงของโบราณวัตถุจริงในนิทรรศการฯ ทำเสร็จแล้วรับกลับบ้านไปเป็นของที่ระลึกได้เลย! วันหยุดนี้ถ้ายังไม่มีแพลนไปไหน จูงมือเพื่อน ชวนครอบครัว หรือจะสะพายกล้องมาเที่ยวชมงานศิลปะและประวัติศาสตร์แบบย่อยง่าย ได้ทั้งความรู้และได้ของน่ารักๆ ติดมือกลับบ้านอีกด้วย สอบถามเพิ่มเติม โทร. 0 3939 1431 Facebook: พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพาณิชย์นาวี จันทบุรี https://www.facebook.com/profile.php?id=100038380488092
หมวด 000 ความรู้ทั่วไปกรมศิลปากร. นำชมพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ บ้านเชียง. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2553. (ศ 069.09593 พ711น)ที่ระลึกอุบล หุวะนันทน์ 22 เมษายน 2546. [ม.ป.ท.]: [ม.ป.พ.], 2546. (ห 089.95911 ท539อ)ประชุมคำนำ คำอธิบายหนังสือของหอพระสมุดวชิรญาณสำหรับพระนคร เล่ม 4 : วรรณคดี ตอน 1. กรุงเทพฯ: สำนักหอสมุดแห่งชาติ, 2566. (ศ 039.95911 ศ528ป) มงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว, พระบาทสมเด็จพระ. ปกิณกคดี. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: คลังวิทยา, 2518. (ศ 089.95911 ม113ปก)อรรคคราวุฒิ ประชานันท์. ประวัติคณะธรรมยุตติกาโดยย่อ และชุมนุมพระบรมราชาธิบายในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว : หมวดวรรณคดีและหมวด โบราณคดี. กรุงเทพฯ: โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา, 2567. (ศ 089.95911 ป372)หมวด 200 ศาสนาคำไหว้พระธาตุนครศรีธรรมราช. นครศรีธรรมราช: หอสมุดแห่งชาตินครศรีธรรมราช, 2555. (ศ 294.313 ห391ค)จตุรารักขา. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2566. (ศ 294.3122 ศ528จ)ชนิดา สีหามาตย์. สารคดีพุทธศาสนา ของธนิต อยู่โพธิ์. กรุงเทพฯ: สำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์, 2568. (ศ 294.3 ส668)นิตยา กนกมงคล และคณะ. พระพุทธรูป ณ วังหน้า พระปฏิมาแห่งแผ่นดิน นพปฏิมารัตนมารวิชัย. กรุงเทพฯ: สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ กรมศิลปากร, 2562. (ศ 294.31218 ศ528พ)พระคเณศ เทพแห่งศิลปากร. กรุงเทพฯ: สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ กรมศิลปากร, 2554. (ศ 294.5211 ศ528พ)พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). ปฏิบัติธรรมให้ถูกทาง. กรุงเทพฯ: [ม.ป.พ.], 2545. (ห 294.3144 พ335ปป)ยุทธนาวรากร แสงอร่าม. เทศกาลเข้าพรรษา พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร. กรุงเทพฯ: สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม, 2565. (ศ 294.3138 ย355ท)________. พระศรีมหาโพธิ์ พืชจากต้นพันธุ์เมืองพุทธคยา. กรุงเทพฯ: สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ, 2568. (ศ 294.3435 ย355พ)วัดบึงสัมพันธ์ และพระเดชะพระคุณพระวิสุทธิญาณเถระ. หนังสือทำวัตรสวดมนต์ วัดบึงสัมพันธ์. กรุงเทพฯ: โพรเซสคัลเลอร์ ดีไซน์ แอนด์ พริ้นติ้ง, 2545. (ห 294.31433 ห144ว)วัดสวนดอก สุสานหลวงของเจ้านายฝ่ายเหนือ. กรุงเทพฯ: สำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ กรมศิลปากร, 2559. (ศ 294.3135 ศ528ว)สุธีรา สัตยพันธ์. วรรณกรรมเรื่องมหาชาติในวัฒนธรรมไทย : รวมบทความประกอบการสัมมนาทางวิชาการเนื่องในวันภาษาไทยแห่งชาติพุทธศักราช 2565. กรุงเทพฯ: สำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ กรมศิลปากร, 2567. (ห 294.3188 ว243ก)61 พุทธปฏิมา พระพุทธรูปสำคัญของชาติ. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2568. (ศ 294.3437 ศ528ห)อนุตฺตานทีปนี (ปาลิมุตฺตวินยวินิจฺฉยสงฺคหฏีกา). พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: สำนักหอสมุดแห่งชาติ, 2565. (ศ 294.318102 ว621อ)เอมอร เชาวน์สวน. ท้าวหมาหยุย : หนังสือใบลานอักษรไทยน้อยจังหวัดกาฬสินธุ์. กรุงเทพฯ: สำนักหอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม, 2568. (ศ 294.3188 อ911ท)หมวด 300 สังคมศาสตร์ขุนบรม. กรุงเทพฯ: กลุ่มหนังสือตัวเขียนและจารึก สำนักหอสมุดแห่งชาติ, 2568. (ศ 398.29593 ศ528ข)จุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว, พระบาทสมเด็จพระ. สถาบันภาษาศาสตร์และวัฒนธรรมศึกษาราชนครินทร์. เรื่องพระราชพิธีพืชมงคลแลจรดพระนังคัล : ประกาศ พระราชพิธีพืชมงคลแลจรดพระนังคัล. กรุงเทพฯ: สถาบันภาษาศาสตร์และวัฒนธรรมศึกษาราชนครินทร์ คณะมนุษยศาสตร์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 2566. (ห 394.4 จ657ร)เดโช สวนานนท์. บันทึกก่อนลืม เล่ม 1 : นายเดโช สวนานนท์ อธิบดีกรมศิลปากร คนที่ 12 และนายกศิลปากรสมาคมคนแรก. กรุงเทพฯ: รุ่งศิลป์การพิมพ์ 1977, 2556. (ศ 353.7709593 ด851บ)บัณฑิต ลิ่วชัยชาญ. อันเนื่องมาจากประวัติศาสตร์และโบราณราชประเพณี. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม, 2564. (ศ 390.22 ศ528อ)หมวด 400 ภาษาบุญเตือน ศรีวรพจน์. จินดามณี ฉบับสมเด็จพระเจ้าบรมโกศ. กรุงเทพฯ: สำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ กรมศิลปากร, 2568. (ศ 495.918 ศ528จ)พิทักษ์พงศ์ เก้าเอี้ยน. แบบเรียนหลวงของพระยาศรีสุนทรโวหาร (น้อย อาจารยางกูร). กรุงเทพฯ: สำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ กรมศิลปากร, 2567. (ศ 495.918 ศ276)หมวด 600 เทคโนโลยีสุคนธ์ จันทรางศุ และธงทอง จันทรางศุ. ธารทองทำ. นครปฐม: โรงพิมพ์มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2568. (ห 641.5 ส748ธ)หมวด 700 ศิลปะกมล บูรณกุล และพระครูปลัดสุวัฒนสารคุณ. ที่ชาวัดสุทัศน์ : สมบัติชาวสยาม. กรุงเทพฯ: วัดสุทัศนเทพวราราม ราชวรมหาวิหาร, 2567. (ห 738.09593 ก132ท)การดูแลรักษาศิลปโบราณวัตถุ. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2539. (ศ 745.10288 ศ528ก)เทวดานพเคราะห์. กรุงเทพฯ: สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ กรมศิลปากร, 2560. (ศ 731.88 ศ528ท)ธนพันธุ์ ขจรพันธุ์ และคณะ. เครื่องถ้วยวัดสุทัศน์ : และเกร็ดว่าด้วยการเล่นเครื่องโต๊ะ. กรุงเทพฯ: อมรินทร์ คอร์เปอเรชั่นส์, 2567. (ห 738.09593 ธ152ค)ธนิต อยู่โพธิ์. โขน. พิมพ์ครั้งที่ 7. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2568. (ศ 793.319593 ธ262ข)นาฏดุริยาคศิลปไทยกรุงรัตนโกสินทร์. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2525. (ศ 780.9593 ศ528น)พนมกร นวเสลา และ ฤทัยวัลคุ์ มโนสา. ตู้พระธรรมเรื่องรามเกียรติ์ บนพระที่นั่งพุทไธสวรรย์ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร. กรุงเทพฯ: สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม, 2566. (ศ 709.593 พ187ต)พัชรินทร์ ศุขประมูล. วิถีแห่งศรัทธาจากศิลปะทัศน์ญี่ปุ่น. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2560. (ศ 709.52 ศ528ว)ศิวพร เฉลิมศรี และสำนักหอสมุดแห่งชาติ. ตู้ลายทอง ภาค 2 (สมัยรัตนโกสินทร์) เล่ม 2. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: สำนักหอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร, 2567. (ศ 709.593 ศ528ต)________. ตู้ลายทอง ภาค 2 (สมัยรัตนโกสินทร์) เล่ม 3. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: กลุ่มหนังสือตัวเขียนและจารึก สำนักหอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร, 2568. (ศ 709.593 ศ528ต)สุรพัศ เจริญวงศ์. เคล็ดลับดูแลสุขภาพ ออกกำลังกาย..ดียังไง. สมุทรปราการ: สตาร์บูมอินเตอร์พริ้นท์, 2561. (ห 613.71 ส852ค)อนุสรณ์ ชาตกาล 100 ปี คุณครูอาคม สายาคม 26 ตุลาคม 2560. พิมพ์ครั้งที่ 3. นนทบุรี: สถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์ กระทรวงวัฒนธรรม, 2560. (ห 793.3109593 อ231อ)อำพล สัมมาวุฒธิ และคณะ. การจัดสร้างบานประตูประดับมุก หอพระมฌเฑียรธรรมเพื่อการอนุรักษ์บานประตูเดิม. กรุงเทพฯ: สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร, 2555. (ศ 721.82 ก446)Ammara Srisuchat and Prabha Himanshu. Featuring Buddhist Imagery from Bharata to Suvarnabhumi. Bangkok: The Fine Arts Department, 2017. (F 704.948943 A518f)หมวด 800 วรรณคดีบุญเตือน ศรีวรพจน์. ทิพย์วจีวลีวลัย อัญชลิต ร้อยกรองราชสดุดี. กรุงเทพฯ: กองทุนส่งเสริมงานวัฒนธรรม กรมส่งเสริมวัฒนธรรม, 2568. (ศ 895.911 บ452ท)________. วรรณคดีแห่งชาติ เล่ม 3 สมัยอยุธยา. กรุงเทพฯ: คณะกรรมการวรรณคดีแห่งชาติ กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม, 2568. (ศ 895.91009 ศ528ว)มงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว, พระบาทสมเด็จพระ. ท่านรอง : ลครพูด เรื่องทหารบก 4 องก์. กรุงเทพฯ: มูลนิธิมหามกุฎราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์, 2561. (ห 895.912 ม113ท)________. ธรรมาธรรมะสงคราม. พระนคร: ม.ป.พ., 2463. (ห 895.9111 ม113ธ)มาโลต์, แฮ็กเตอร์ และสาย สนิทวงศ์. ไร้ญาติ. กรุงเทพฯ: ม.ป.พ., 2534. (ห 843 ม525รส)หมวด 900 ประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์กิระนันท์ สุพินิจ. หนังสือที่ระลึกในการพระราชทานเพลิงศพนายวิจิตร สุพินิจ ม.ว.ม., ป.ช. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง, 2561. (ห 923.3 ห144ว)ที่ระลึกในงานฌาปนกิจศพ นายถิราวุธ ศรแก้ว (วท.บ. (เคมี)) ณ เมรุวัดปัจฉิมทัศน์ ถนนศรสวรรค์ ตำบลตลาด อำเภอเมือง จังหวัดมหาสารคาม วันเสาร์ที่ 12 พฤศจิกายน พุทธศักราช 2565. มหาสารคาม: สารคามการพิมพ์, 2565. (ห 920.71 ท539ถ)นงคราญ สุขสม. โบราณคดีและปรัชญาฮินดู. ปทุมธานี: ทีพีปริ้นติ้ง 789, 2568. (ศ 959.3 น133บ)ประวัติศาสตร์ไทยสมัยธนบุรี. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2568. (ศ 959.3024ศ528ป)พิมพ์พรรณ ไพบูลย์หวังเจริญ และรักชนก โคจรานนท์. เสนางคนิกรินทรบวราธิเบศร : พระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2568. (ศ 923.1593 ศ528ส)รายงานการประชุมสัมมนาวิชาการนานาชาติว่าด้วยการอนุรักษ์โบราณสถานอิฐในแหล่งมรดกโลก. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2561. (ศ 930.1 ศ528ร)250 ปี กรุงธนบุรีศรีมหาสมุทร. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2561. (ศ 959.304 ศ528ส)สุนทรเทพกิจจารักษ์ (ทอง จันทรางศุ), อำมาตย์เอก พระยา. จากกรุงเทพฯ ไปร้อยเอ็จ : รายวันระยะทางของอำมาตย์เอก พระยาสุนทรเทพกิจจารักษ์ (ทอง จันทรางศุ) พุทธศักราช 2469. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2568. (ห 959.349 ส791จ)________. จากกรุงเทพฯ ไปร้อยเอ็จ : รายวันระยะทางของอำมาตย์เอก พระยาสุนทรเทพกิจจารักษ์ (ทอง จันทรางศุ) พุทธศักราช 2569. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2569. (ห 959.349 ส791จ)อนุสรณ์งานพระราชทานเพลิงศพ นายวิทุร จักกะพาก ม.ป.ช.,ม.ว.ม.,ท.จ.ว. กรุงเทพฯ: ธรรมสภา, 2545. (ห 929.81 อ231ว)เอมอร เชาวน์สวน. ส่วยและผลิตผลจากเมืองสุพรรณบุรี นครชัยศรี ลพบุรี ชัยนาท ราชบุรี กาญจนบุรี และประจวบคีรีขันธ์ ในเอกสารโบราณ หมวดจดหมายเหตุ สมัยรัชกาลที่ 2-3. กรุงเทพฯ: สำนักหอสมุดแห่งชาติ, 2567. (ศ 959.36 ศ528ส)
ดิถีคืออะไร? ดิถี คือหนึ่งวันตามปฏิทินจันทรคติฮินดู ซึ่งคำนวณจากความสัมพันธ์เชิงมุม ระหว่างดวงอาทิตย์กับดวงจันทร์ เมื่อดวงจันทร์เคลื่อนห่างจากดวงอาทิตย์ ไปประมาณ 12 องศา จะเท่ากับ 1 ดิถี โดยหนึ่งเดือนมีทั้งหมด 30 ดิถี 1 ดิถี จะยาวประมาณ 19 - 26 ชั่วโมง ไม่ใช่ 24 ชั่วโมงตามปฏิทินสากล จึงเป็นเรื่องปกติที่ดิถีหนึ่ง จะเริ่มในวันหนึ่งและสิ้นสุดในอีกวันหนึ่ง
หนึ่งเดือนแบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม กลุ่มแรกชื่อว่า ศุกลปักษ์ หรือ ข้างขึ้น ประกอบด้วย 15 ดิถี โดยเริ่มจากวันเดือนดับหรือจันทร์ใหม่ (อมาวสี) ไปจนถึงพระจันทร์เต็มดวง (ปูรณิมา) กลุ่มสองชื่อว่า กฤษณปักษ์ หรือ ข้างแรม ประกอบด้วย 15 ดิถี เช่นกัน เริ่มหลังจากพระจันทร์เต็มดวง (ปูรณิมา) และสิ้นสุดที่วันเดือนดับหรือจันทร์ใหม่ (อมาวสี) เป็นวงจรไปเช่นนี้ ดิถีทั้ง 15 จะเริ่มนับใหม่ในแต่ละปักษ์ ดังนั้นจึงมี “ปรฏิปทาดิถี” สองครั้งในหนึ่งเดือน โดยเรียงตามลำดับดังนี้
1.ปรฏิปทาหรือปฐมา
2.ทวิตียา
3.ตฤตียา
4.จตุรถี
5.ปัญจมี
6.ษัฏฐี
7.สัปตมี
8.อัษฏมี
9.นวมี
10.ทศมี
11.เอกาทศี
12.ทวาทศี
13.ตรโยทศี
14.จตุรทศี
15.ปูรณิมา สำหรับข้างขึ้น อมาวสี สำหรับข้างแรม
ตัวอย่าง: จตุรถีดิถี เริ่มเวลา 08.36 น. ในวันที่ 14 กันยายน หมายความว่า ในเวลา 08.36 น. ความแตกต่างระหว่างตำแหน่งดวงจันทร์กับดวงอาทิตย์ได้เข้าสู่ช่วง 36 - 48 องศา ซึ่งเป็นช่วงของดิถีที่ 4 เมื่อดวงจันทร์เคลื่อนต่อไปจนส่วนต่างถึง 48 องศา จตุรถีดิถีก็สิ้นสุดและปัญจมีดิถีเริ่มทันที ดังนั้นหากคำนวณได้ว่า จตุรถีเริ่ม 14 กันยายน เวลา 08.36 น. จตุรถีสิ้นสุด 15 กันยายน เวลา 09.14 น. หมายความว่า จตุรถีดิถีมีระยะเวลาประมาณ 24 ชั่วโมง 38 นาที ไม่ได้หมายความว่า วันที่ 14 คือจตุรถี และวันที่ 15 คือปัญจมี ตั้งแต่เที่ยงคืน
แล้วทำไมบางวันในปฏิทินจึงเขียนว่า จตุรถี ทั้งที่ดิถีเปลี่ยนระหว่างวัน? นั่นเพราะว่า ระบบปฏิทินฮินดู มีหลักในการกำหนด “ดิถีประจำวัน” โดยอ้างอิงดิถีที่ดำรงอยู่ในช่วงพระอาทิตย์ขึ้นเป็นหลัก นี่เป็นจุดสำคัญมาก สำหรับการอธิบายฤกษ์บูชาพระคเณศ เพราะต้องแยกให้ชัดเจนระหว่างดิถีจริงตามดาราศาสตร์กับดิถีที่ปฏิทินกำหนดให้เป็นดิถีประจำวัน
ทั้งนี้ ยังมีเกร็ดน่ารู้ที่น่าสนใจเกี่ยวกับเทศกาลคเณศจตุรถีอีกหลายเรื่อง โปรดติดตามตอนต่อไป ได้ทาง Facebook: Education.National Museum Bangkok เที่ยวพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร https://www.facebook.com/eduNMB
--------------------------------------------------------
ที่มาของข้อมูล / อ้างอิง :
Faceboook Education.National Museum Bangkok เที่ยวพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร
https://www.facebook.com/eduNMB
https://www.facebook.com/photo?fbid=1598556938736294&set=a.548484383743560
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร จัดกิจกรรมพิเศษ “ชุดตราประทับรายปักษ์ที่ระลึก ๑๐๐ ปี พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร” ขอเชิญชวนผู้สนใจร่วมกิจกรรมเฉลิมฉลอง ๑๐๐ ปี พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร ด้วยการสะสมตราประทับที่ระลึก จำนวน ๒๔ ดวง ซึ่งเป็นการแนะนำโบราณวัตถุ ศิลปวัตถุ และสถาปัตยกรรมในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร โดยจะนำออกมาให้สะสมตามรายปักษ์ เดือนละ ๒ ดวง แต่ละดวงจะเป็นการต่อภาพ ๙ - ๑๒ ชิ้น เพื่อประกอบเป็นภาพแห่งความทรงจำที่สมบูรณ์ ตั้งแต่เดือนกันยายน ๒๕๖๙ - เดือนสิงหาคม ๒๕๗๐ ทั้งนี้ แบบที่ ๒ ปักษ์หลังเดือนกันยายน เริ่มสะสมวันอาทิตย์ที่ ๒๐ กันยายน ๒๕๖๙ (*แบบที่ ๑ เริ่มไปแล้วเมื่อ ๖ กันยายน ๒๕๖๙) สอบถามเพิ่มเติม โทร. ๐ ๒๒๒๔ ๑๓๔๒ Facebook "Education.National Museum Bangkok เที่ยวพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร" https://www.facebook.com/eduNMB
* หมายเหตุ
- ตราประทับจำนวน ๑๒ ชิ้น / ๑ ภาพ
- ขนาดต่อชิ้น ๓ ซม. x ๓ ซม.
- ขนาดต่อภาพสมบูรณ์ ๙ ซม. x ๑๒ ซม.
- เหมาะกับสมุด ขนาด A6 หรือไปรษณียบัตร ขนาด ๔ x ๖ นิ้ว
......................................................................
แบบที่ ๒ ปักษ์หลังเดือนกันยายน “ชุดตราประทับรายปักษ์ที่ระลึก ๑๐๐ ปี พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร”
ตู้พระธรรม
ตราประทับดวงที่สองประจำปักษ์หลัง
เดือนกันยายน ๒๕๖๙
วัสดุ : ไม้ลงรักปิดทองประดับกระจก
อายุสมัย : ศิลปะอยุธยา พุทธศตวรรษที่ ๒๓
ประวัติ : ได้มาจากวัดใหม่พิเรนทร์ กรุงเทพมหานคร เมื่อวันที่ ๑๕ ธันวาคม ๒๔๖๕
ลักษณะ : ตู้ไม้ลงรักปิดทองประดับกระจก ส่วนฐานตู้สลักเป็นฐานสิงห์ บานตู้ด้านหน้ารดน้ำปิดทองภาพบุรุษ
ต่างชาติ ๒ คน คนหนึ่งแต่งกายแบบยุโรป สวมหมวกปีกกว้างประดับขนนก ส่วนอีกคนแต่งกายแบบแขกมุสลิม สวมชุดยาว ศีรษะโพกผ้า และเหน็บกริชไว้ข้างลำตัว รูปบุคคลทั้งสองล้อมรอบด้วยลวดลายพันธุ์พฤกษา ด้านบนปรากฏรูปอมนุษย์ ด้านข้างของตู้พระธรรมตกแต่งด้วยรูปสัตว์และลวดลายพันธุ์พฤกษา ส่วนด้านหลังตู้เขียนภาพพระอินทร์และพระพรหม ซึ่งมีรูปแบบคล้ายกับจิตรกรรมเทวดาทวารบาลยืนแท่นหลังบานประตูวัดใหญ่สุวรรณาราม จังหวัดเพชรบุรี ซึ่งเขียนขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยาเช่นกัน
สถานที่จัดแสดง : ห้องสมัยอยุธยา
อาคารประพาสพิพิธภัณฑ์
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร
ตัวอย่าง
- หมึกสีดำบนกระดาษอาร์ตมัน
- หมึกสีดำบนกระดาษคราฟต์สีน้ำตาล
- หมึกสีดำบนกระดาษคราฟต์สีน้ำตาลทอง
- หมึกสีดำบนกระดาษธรรมดา
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หริภุญไชย ขอเชิญชมนิทรรศการพิเศษเนื่องในวันพิพิธภัณฑ์ไทย ประจำปี พ.ศ. ๒๕๖๙ เรื่อง "๑๐๐ ปี พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๗ เสด็จฯ เมืองนครลำพูน " เนื่องในการเสด็จฯ เลียบมณฑลฝ่ายเหนือและมณฑลพายัพ พ.ศ. ๒๔๖๙ ตั้งแต่วันที่ ๑๘ กันยายน ๒๕๖๙ - ๓๑ มกราคม ๒๕๗๐ เวลา ๐๘.๓๐ - ๑๖.๓๐ น. ทุกวัน ณ ห้องโถงล่าง พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หริภุญไชย จังหวัดลำพูน
พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว นับเป็นพระมหากษัตริย์พระองค์แรกแห่งพระบรมราชจักรีวงศ์ ที่ได้เสด็จฯ มายังเมืองนครลำพูนเมื่อเดือนมกราคม พ.ศ. ๒๔๖๙ ตามการนับปีแบบปัจจุบัน ซึ่งจะมีวาระครบรอบ ๑๐๐ ปี ในเดือนมกราคม พ.ศ. ๒๕๗๐ นอกจากนี้ยังเป็นวาระครบรอบ ๑๐๐ ปี แห่งการพระราชทานพระแสงราชศัสตราประจำเมืองพูน อันเป็นสวัสดิมงคลและเป็นเครื่องแทนองค์พระมหากษัตริย์อีกด้วย พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หริภุญไชย จึงได้จัดทำนิทรรศการและบรรยายเผยแพร่องค์ความรู้จากนักวิชาการ ในวาระดังกล่าวที่จะถึงนี้
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หริภุญไชย เปิดให้บริการทุกวันพุธ - วันอาทิตย์ และวันหยุดนักขัตฤกษ์ เวลา ๐๙.๐๐ - ๑๖.๐๐ น. (ปิดทุกวันจันทร์และวันอังคาร) สอบถามเพิ่มเติมได้ที่ โทร. ๐ ๕๓๕๑ ๑๑๘๖ Facebook: พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หริภุญไชย ลำพูน https://www.facebook.com/profile.php?id=100063739710372
วันศุกร์ที่ ๑๘ กันยายน ๒๕๖๙ (ช่วงเช้า) นางสาวปุณณภา สุขสาคร ผู้อำนวยการหอสมุดแห่งชาติรัชมังคลาภิเษก เชียงใหม่ พร้อมด้วยนายกำพน ชื่นชม เจ้าพนักงานห้องสมุดปฏิบัติงาน เยี่ยมชมหนังสือหายากที่ได้รับมอบจากหอสมุดแห่งชาติ สาขาเชียงใหม่ เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๒๑ เป็นต้นมา และเยี่ยมชมกิจการการดำเนินงานของหอสมุดแห่งชาติหริภุญไชย เทศบาลเมืองลำพูน สังกัดกองการศึกษา เทศบาลเมืองลำพูน
วันศุกร์ที่ ๑๘ กันยายน ๒๕๖๙ (ช่วงบ่าย) นายเดชา สุดสวาท ผู้อำนวยการสำนักศิลปากรที่ ๗ เชียงใหม่ ได้มอบหมายให้นางสาวปุณณภา สุขสาคร ผู้อำนวยการหอสมุดแห่งชาติรัชมังคลาภิเษก เชียงใหม่ เป็นประธานในพิธีเปิด กิจกรรมบรรยายเผยแพร่องค์ความรู้ประกอบนิทรรศการเนื่องในวันพิพิธภัณฑ์ไทย ประจำปี ๒๕๖๙ หัวข้อ "๑๐๐ ปี พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จฯนครลำพูน เนื่องในการเสด็จฯ เลียบมณฑลพายัพ พ.ศ. ๒๔๖๙" และร่วมฟังการบรรยาย ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หริภุญไชย ถนนอินทยงยศ ตำบลในเมือง อำเภอเมืองฯ จังหวัดลำพูน
วันศุกร์ที่ ๑๘ กันยายน ๒๕๖๙ เวลา ๑๓.๐๐ - ๑๔.๓๐ น. นางสาวสุคนธ์ทิพย์ จันทะลุน บรรณารักษ์ชำนาญการ เป็นวิทยากรบรรยายในหัวข้อ "การอนุรักษ์และสงวนรักษาเอกสารโบราณ" ให้แก่นักศึกษาสาขาวิชาสารสนเทศศึกษา ในกระบวนวิชา 009230 (การจัดการทรัพยากรสารสนเทศ) ณ ห้อง HB 7501 ชั้น ๕ อาคาร HB 7 คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สมเด็จพระนารายณ์ ขอเชิญชวนร่วมสนุกกับกิจกรรมประทับตราที่ระลึก เนื่องวันพิพิธภัณฑ์ไทย 19 กันยายน พบกับตราประทับใหม่ ตราประทับรูปสมเด็จพระนารายณ์กับพระที่นั่งจันทรพิศาล ด้านล่างมีข้อความ "พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สมเด็จพระนารายณ์" เริ่มวันที่ 19 กันยายน 2569 เป็นต้นไป สามารถขอรับได้ที่ป้อมจำหน่ายบัตร พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สมเด็จพระนารายณ์ จังหวัดลพบุรี เปิดให้บริการ วันพุธ - วันอาทิตย์ เวลา ๐๙.๐๐ - ๑๖.๐๐ น. ปิดให้บริการ วันจันทร์ - วันอังคาร สอบถามเพิ่มเติม โทร. 0 3641 1458 ติดตามข่าวสารกิจกรรมเพิ่มเติมได้ทาง Facebook พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สมเด็จพระนารายณ์ : King Narai National Museum https://www.facebook.com/profile.php?id=100057597245075
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อู่ทอง ขอเชิญร่วมกิจกรรมพิเศษเฉพาะวันเสาร์ และวันอาทิตย์ ตลอดเดือนกันยายน 2569 ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อู่ทอง จังหวัดสุพรรณบุรี วันเสาร์ พบกับกิจกรรม Magnet D.I.Y แมกเน็ต ที่มีต้นแบบมาจากประติมากรรม สมัยทวารวดี ทั้งรูปหน้าบุคคล รูปสัตว์ และสัญลักษณ์มงคลต่างๆ ให้ทุกท่านร่วมระบายสี เก็บไว้เป็นที่ระลึก และวันอาทิตย์ พบกับกิจกรรม : ร้อยลูกปัด(ไม่)โบราณ ร้อยกำไลข้อมือที่ทำด้วยลูกปัดจากดินโพลิเมอร์หลากสีที่ได้รับแรงบันดาลใจจากลวดลายและสีสันของลูกปัดที่พบในเมืองโบราณอู่ทอง สามารถร่วมกิจกรรมได้ฟรี ไม่เสียค่าใช้จ่าย
ทั้งนี้ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อู่ทอง เปิดให้บริการวันพุธ - วันอาทิตย์ และวันหยุดนักขัตฤกษ์ เวลา 09.00 -16.00 น. อัตราค่าเข้าชม ชาวไทย 30 บาท และชาวต่างชาติ 200 บาท สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติม โทร. 0 3555 1021 Facebook พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อู่ทอง https://www.facebook.com/Uthongmuseum
ผู้สนใจสามารถขอและยื่นใบสมัครด้วยตัวเองได้ที่ หอสมุดรัชมังคลาภิเษก เชียงใหม่ ตั้งแต่วันที่ ๑๘ กันยายน ๒๕๖๙ ถึงวันที่ ๒๕ กันยายน ๒๕๖๙ เวลา ๐๙.๐๐ - ๑๗.๐๐ น. (เว้นวันอาทิตย์-วันจันทร์) โดยจะประกาศรายชื่อผู้มีสิทธิ์สอบคัดเลือกในวันที่ ๒๖ กันยายน ๒๕๖๙ และทำการคัดเลือกโดยวิธีการสัมภาษณ์ ในวันที่ ๒๙ กันยายน ๒๕๖๙ เวลา ๐๙.๐๐ - ๑๗.๐๐ น. ณ หอสมุดรัชมังคลาภิเษก เชียงใหม่ เชียงใหม่
หอสมุดรัชมังคลาภิเษก เชียงใหม่ เชียงใหม่ จะทำการประกาศรายชื่อผู้ผ่านการเลือกสรร ในวันที่ ๓๐ กันยายน ๒๕๖๙ และรายงานตัวในวันที่ ๑ ตุลาคม ๒๕๖๙ (รายละเอียดดังแนบ)
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พิมาย ชวนกันมาปั้น “พระคเณศ” เปิดพื้นที่ให้ทุกคนได้เรียนรู้และลงมือสร้างสรรค์งานศิลปะด้วยตัวเอง กับกิจกรรม Workshop ปั้นพระคเณศจากดินด่านเกวียน ร่วมเรียนรู้เทคนิคการปั้นงานประติมากรรม โดย ผศ.จีรวัฒน์ จันทร์สว่าง คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์และการออกแบบ มทร.อีสาน ในวันเสาร์ที่ 19 กันยายน 2569 เวลา 13.00 น. เป็นต้นไป ณ มุมกิจกรรม (Activities Corner) พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พิมาย จังหวัดนครราชสีมา ใครที่สนใจงานศิลปะ งานปั้น หรืออยากลองสร้างพระคเณศด้วยมือของตัวเอง ห้ามพลาด! มาร่วมสร้างสรรค์ผลงานและสนุกไปด้วยกัน
การแผ่ขยายลัทธิล่าอาณานิคมและอิทธิพลทางวัฒนธรรมจากโลกตะวันตกเข้ามาในภูมิภาคตะวันออก ในรัชสมัยสมเด็จพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่่หัว (รัชกาลที่ ๔) เป็นต้นมา ส่งผลให้ประเทศไทยหรือสยามในเวลานั้นดำเนินวิเทโศบายเพื่อรับมือผลกระทบและการเปลี่ยนแปลง โดยเรียนรู้วิทยาการความเจริญ ตามแนวคิดชาวตะวันตกและเลือกนำเข้ามาใช้ในการปฏิรูปบ้านเมืองให้มีความเจริญทัดเทียมกัน “พิพิธภัณฑ์” เป็นวิทยาการแขนงหนึ่งที่พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่่หัวทรงศึกษาเรียนรู้ แล้วทรงรับเอาแนวความคิดการสะสม และเริ่มจัดแสดงสิ่งของมีค่าได้แก่ โบราณวัตถุุ เครื่องราชบรรณาการ ของแปลกและทรัพยากรทางธรรมชาติ ณ พระที่นั่งราชฤดี เมื่อราวปี พ.ศ. ๒๓๙๔ ต่อมาจึงโปรดเกล้าให้จัดสร้างอาคารพิพิธภัณฑ์แห่งแรกคือ “พระที่นั่งประพาสพิพิธภัณฑ์” แล้วย้ายวัตถุุสะสมมาจัดแสดงที่ใหม่เป็นพิพิธภัณฑ์ส่วนพระองค์ เรียกว่า “Royal Museum” เมื่อพ.ศ. ๒๔๐๒ เพื่อใช้เป็นสถานที่่ต้อนรับอาคันตุกะชาวตะวันตก เพื่อแสดงให้ชาวตะวันตกเห็นว่าสยามเป็นดินแดนที่มีความ ซิวิไลซ์ ทัดเทียมนานาประเทศ ด้วยมีแนวคิดการสะสมวัตถุุที่มีคุุณค่าทางจิตใจและปัญญา แสดงถึงรสนิยม และภูมิรู้ของผู้สะสมเช่นเดียวกับชาวตะวันตก
พระบาทสมเด็จพระจุุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่่ ๕) ทรงสืบต่อพระบรมราโชบายการดำเนินงานด้านพิพิธภัณฑ์จากพระราชบิดา พัฒนาพิพิธภัณฑ์ ให้เป็นสถาบันเผยแพร่อารยธรรมของชาติ ทรงโปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้ง พิพิธภัณฑ์สำหรับประชาชน เฉกเช่นพิพิธภัณฑ์ในทวีปยุุโรป ณ หอคองคอเดีย หรือ ศาลาสหทัยสมาคมในปัจจุุบัน จัดแสดงวัตถุุสะสมซึ่งย้ายมาจากพระที่นั่งประพาสพิพิธภัณฑ์ เครื่องราชูปโภคของหลวง ของแปลก ของมีค่า และสิ่งของจากห้างร้านของ ชาวยุุโรป โดยเปิดให้ประชาชนเข้าชมครั้งแรกเมื่อวันที่ ๑๙ กันยายน พ.ศ. ๒๔๑๗ วันนี้จึงถือเป็นวันกำเนิด พิพิธภัณฑ์สำหรับประชาชนแห่งแรกของประเทศไทย และเมื่อวันที่๑๖ พฤษภาคม .ศ. ๒๕๓๘ คณะรัฐมนตรีได้มีมติเห็นชอบให้วันที่ ๑๙ กันยายน ของทุกปีเป็น “วันพิพิธภัณฑ์ไทย” สืบต่อมา
กรมศิลปากรในฐานะหน่วยงานของรัฐบาลที่่ได้รับมอบหมายให้ดำเนินงานด้านพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติิ จึงได้จัดกิิจกรรมเฉลิมฉลองวันสำคัญของพิพิธภัณฑ์ไทย เพื่อเผยแผ่่กิจการพิพิธภัณฑ์ของประเทศไทย สื่อสารให้สังคมตระหนักถึงบทบาทความสำคัญของพิพิธภัณฑ์ในฐานะแหล่งเรียนรู้ของชาติ สืบเนื่องมาตั้งแต่่ปี พ.ศ. ๒๕๕๗ ถึงปัจจุุบัน โดยในวันที่ ๑๙ กันยายน ๒๕๖๙ กรมศิลปากรเปิดให้เข้าชมพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติทั่วประเทศ ฟรี โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย เพื่อให้คนไทยได้เล็งเห็นความสำคัญของพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อันเป็นแหล่งเรียนรู้ที่มีประโยชน์อย่างยิ่งต่อการศึกษาของประชาชน
ขอเชิญชวนประชาชนเข้าร่วมกิจกรรมเนื่องในวันพิพิธภัณฑ์ไทย พุทธศักราช ๒๕๖๙ และชมความก้าวหน้าของพิพิธภัณฑ์ไทย ในฐานะแหล่งศึกษาและเรียนรู้มรดกศิลปวัฒนธรรม ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติทั่วประเทศพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติทั่วประเทศ รวม ๔๒ แห่ง
๑. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร
๒. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หอศิลป
๓. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ กาญจนาภิเษก
๔. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เรือพระราชพิธี
๕. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ศิลป์ พีระศรี อนุสรณ์
๖. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ราชบุรี
๗. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนครคีรี
๘. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อู่ทอง
๙. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สุพรรณบุรี
๑๐. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ชาวนาไทย
๑๑. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ บ้านเก่า
๑๒. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระปฐมเจดีย์
๑๓. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เจ้าสามพระยา
๑๔. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ จันทรเกษม
๑๕. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อินทร์บุรี
๑๖. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ นครนายก บรมชนกชลพัฒน์
๑๗. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สมเด็จพระนารายณ์
๑๘. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ชัยนาทมุนี
๑๙. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ปราจีนบุรี
๒๐. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พาณิชย์นาวี
๒๑. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ รามคำแหง
๒๒. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สวรรควรนายก
๒๓. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ กำแพงเพชร
๒๔. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระพุทธชินราช
๒๕. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เชียงใหม่
๒๖. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เชียงแสน
๒๗. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หริภุญไชย
๒๘. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ น่าน
๒๙. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ขอนแก่น
๓๐. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ บ้านเชียง
๓๑. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อุบลราชธานี
๓๒. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ร้อยเอ็ด
๓๓. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พิมาย
๓๔. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ มหาวีรวงศ์
๓๕. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สุรินทร์
๓๖. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สงขลา
๓๗. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สตูล
๓๘. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ มัชฌิมาวาส
๓๙. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ นครศรีธรรมราช
๔๐. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ชุมพร
๔๑. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ไชยา
๔๒. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ถลาง