ค้นหา
รายการที่พบทั้งหมด 50,551 รายการ
#สาระอีสาน นำเสนอและเผยแพร่เกร็ดความรู้ต่าง ๆ จากข้อมูลท้องถิ่นอีสานตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน
สำหรับวันนี้ขอนำเสนอเรื่อง “#โปรตีนหน้าแล้งในภาคอีสาน” เรียบเรียงโดย นายวรธน พึ่งเฮง เจ้าพนักงานห้องสมุดปฏิบัติงาน เนื้อหามีดังนี้
.
เมื่อฤดูแล้งมาถึง ภูมิประเทศของภาคอีสานที่ค่อนข้างแห้งแล้งทำให้แหล่งน้ำ ตามธรรมชาติอย่างหนอง บึง และทุ่งนา ลดระดับลงอย่างมาก การหาอาหารจากไร่นาจึงไม่ง่ายเหมือนฤดูอื่น แต่ท่ามกลางข้อจำกัดนี้ ชาวอีสานได้สร้างภูมิปัญญาการหาอาหารจากธรรมชาติรอบตัว เพื่อให้ยังสามารถดำรงชีวิตได้อย่างพอดีและรู้คุณค่า
.
แหล่งโปรตีนสำคัญในช่วงหน้าแล้งมักมาจากสัตว์ขนาดเล็กและแมลงที่พบได้ทั่ว ไปตามทุ่งนาและป่า เช่น จิ้งหรีด ตั๊กแตน แมงกุดจี่ หรือแมงมัน แมลงเหล่านี้อุดมไปด้วยโปรตีน และสามารถนำมาปรุงอาหารพื้นบ้านได้ หลากหลาย ไม่ว่าจะเป็นคั่ว ทอด หรือปรุงร่วมกับเครื่องเทศพื้นถิ่น กลายเป็นเมนูเรียบง่ายที่ให้ทั้งพลังงานและรสชาติ
.
ขณะเดียวกัน สัตว์น้ำขนาดเล็กจากแหล่งน้ำที่กำลังแห้ง เช่น ปลาตัวเล็ก ปูนา หรือหอยน้ำจืด ก็เป็นอีกแหล่งอาหารสำคัญ ชาวบ้านมักจับมาปรุงอาหาร หรือถนอมไว้กินได้นาน เช่น การหมักปลาเพื่อทำ “ปลาร้า” ภูมิปัญญาการถนอมอาหารที่สำคัญของชาวอีสาน ซึ่งปัจจุบันกลายเป็นส่วนประกอบหลักของอาหารอีสานหลายเมนู
.
เรื่องราวของ “โปรตีนหน้าแล้ง” จึงไม่ได้เป็นเพียงเรื่องอาหารเท่านั้น แต่ยังสะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างภูมิประเทศ ภูมิอากาศ และวิถีชีวิตของผู้คน ที่เรียนรู้จะใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างคุ้มค่า และปรับตัวให้สอดคล้องกับสภาพแวดล้อม
.
จากอาหารที่ครั้งหนึ่งเกิดจากความจำเป็น วันนี้กลับกลายเป็นเอกลักษณ์ของวัฒนธรรมอาหารอีสาน ที่บอกเล่าภูมิปัญญาและวิถีชีวิตของผู้คนได้อย่างงดงาม
.
บรรณานุกรม
• ณัฐชา ตะวันนาโชติ. ลบมายาคติ “ไผว่าอีสานแล้ง” สิจูงแขนเพิ่นไปสำรวจวัตถุดิบอีสานฉบับอุดมสมบูรณ์. [ออนไลน์]. สืบค้นเมื่อ 10 มีนาคม 2569, จาก: https://www.creativethailand.org/article-read...
• ติ๊ก แสนบุญ. แนวกินถิ่น “อีสาน” วิถีชีวิตกับ “อาหาร” พื้นบ้าน จากข้าวเหนียว-แมง-แมลง-ปลา. [ออนไลน์]. สืบค้นเมื่อ 11 มีนาคม 2569, จาก: https://www.silpa-mag.com/culture/article_40863
• ไทยพีบีเอส. อาหารอีสานกับวิถีชีวิตและวัฒนธรรมการกิน. (วีดิทัศน์). [ออนไลน์]. สืบค้นเมื่อ 10 มีนาคม 2569, จาก: https://www.thaipbs.or.th/program/EatamAre/episodes/86409
• อรุณวตรี รัตนธารี. ล้อมวงกิน ‘พาแลง’ สำรับสานสัมพันธ์ฝั่งอีสาน. [ออนไลน์]. สืบค้นเมื่อ 10 มีนาคม 2569, จาก: https://krua.co/food_story/palang-isaan-dining
• อีสานอินไซต์. อาหารอีสานกับภูมิปัญญาท้องถิ่นและสังคมอีสาน. [ออนไลน์]. สืบค้นเมื่อ 10 มีนาคม 2569, จาก: https://isaninsight.kku.ac.th/archives/9663
• ลูกอีสาน อ่านนอกเวลาที่ผมย่อเอาไว้. บทที่ 2 หาอาหารบนหน้าแล้ง. [ออนไลน์]. สืบค้นเมื่อ 10 มีนาคม 2569, จาก: https://shortreadingthi.blogspot.com/2013/11/2.html
#NLTKORAT #โปรตีนหน้าแล้ง #ภูมิปัญญาอีสาน #อาหารพื้นบ้านอีสาน #ของกินพื้นถิ่น #ท้องถิ่น #สารานุกรม #อีสาน #ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ #วัฒนธรรมอีสาน #ภูมิปัญญาท้องถิ่น #อีสาน
ผู้แต่ง/ผู้แปล/ผู้เรียบเรียง : Author:
กรมศิลปากร. กระทรวงวัฒนธรรม.
Call#:
-
ครั้งที่พิมพ์ : Edition:
-
ผู้พิมพ์ : Publisher:
กรมศิลปากร
อธิบาย : Description:
แนะนำหนังสือห้องกรมศิลปากรและหนังสือหายาก เดือนกุมภาพันธ์ 2556
ISBN:
-
ราคา : Price:
-
กรมศิลปากร. กระทรวงวัฒนธรรม. ภูมิแผ่นดินมรดกไทย: พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวกับ- การเสด็จพระราชดำเนินแหล่งมรดกไทย.
กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร, 2554. 256 หน้า. ภาพประกอบ.
จัดทำเนื่องในมหามงคลสมัยที่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มหิตลาธิเบศรรามาธิบดีจักรีนฤบดินทรสยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร ทรงเจริญพระ-ชนมพรรษา 7 รอบ วันที่5 ธันวาคม พุทธศักราช 2554 ภายในเล่มแบ่งเนื้อหาออกเป็น 6บทคือบทที่1 พระมหากรุณาธิคุณต่อการนุรักษ์มรดกไทย บทที่2 แหล่งมรดกวัฒนธรรมโบราณคดีและประวัติศาสตร์ในประเทศไทย บทที่3 พระมหากรุณาธิคุณต่อแหล่งมรดกฯ ภาคกลางและภาคตะวันออก บทที่4 พระมหากรุณาธิคุณแหล่งมรดกฯภาคเหนือ บทที่5 พระมหากรุณาธิคุณต่อแหล่งมรดกฯภาคตะวันออกเฉียงเหนือ บทที่6 พระมหากรุณาธิคุณต่อแหล่งมาดกฯภาคใต้ ท้ายเล่มมีบรรณานุกรม และภาคผนวก ศ 930.1 ศ528ภ
ผู้แต่ง : พระเทพวิสุทธิเวทีปีที่พิมพ์ : 2531 สถานที่พิมพ์ : กรุงเทพฯ สำนักพิมพ์ : พิฆเณศ พริ้นท์ติ้ง เซ็นเตอร์ ประวัติศาสตร์เมืองพะเยายุคหลัง จะว่าด้วยเรื่อง เมืองพะเยายุคหลัง และการแต่งตั้งผู้ครองเมืองพะเยา, ความสัมพันธ์ระหว่างวัดเหนือ – วัดใต้, บันทึกเหตุการณ์ประจำวันของครูศรีวิลาสวชิรปัญญา, เรื่องปู่แสนผิ่ว เสมอเชื้อ, เรื่องกัปตันเยนเซ่น, บันทึกเรื่องรื้อโบราณสถานและโบราณวัตถุเพื่อสร้างกำแพงเมือง และสืบชาตาเมือง
นิทรรศการพิเศษเนื่องในวันอนุรักษ์มรดกไทย พ.ศ. ๒๕๕๘
เรื่อง "สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา สยามบรมราชกุมารี - องค์เอกอัครราชูปถัมภกมรดกวัฒนธรรมไทย"
ที่ตั้ง วัดศรีธาตุประมัญชา บ้านหนองแวง ตำบลจำปี อำเภอศรีธาตุ จังหวัดอุดรธานี
พิกัดแผนที่ แผนที่ระวาง 5642 IV มาตราส่วน 1: 50,000
พิมพ์ครั้งที่ 1 -RTSD ลำดับชุด L 7017
พิกัดกริด48 QUD 063771
เส้นรุ้ง ๑๗ องศา ๕๘ ลิปดา ๑๓ ฟิลิปดา เหนือ
เส้นแวง ๑๐๓ องศา ๑๐ ลิปดา ๕๐ ฟิลิปดา ตะวันออก
สิ่งสำคัญที่ขึ้นทะเบียน
๑.พระธาตุเจดีย์
๒.อุโบสถ ( สิม )
ประวัติสังเขป
เดิมเป็นวัดร้าง ต่อมาในปี พ.ศ. ๒๔๕๘ ราษฎรจากบ้านพันลำได้อพยพมาตั้งถิ่นฐานและหักร้างถางพงได้พบเนินดินร้างซึ่งมีพระธาตุ และมีเสมาหินสลักเป็นรูปดอกบัว ปักเรียงรายอยู่โดยรอบ บนใบเสมายังมีอักษรโบราณจารึกไว้ ๒ แถว ( สูญหาย ) ต่อมาในปี พ.ศ. ๒๔๖๒ มีพระภิกษุจากบ้านท่าคันโทได้ธุดงค์มาพบวัดร้างนี้จึงได้อยู่จำพรรษา ภายหลังชาวบ้านจึงช่วยกันบูรณะปฏิสังขรณ์ และสร้างวัดขึ้นใหม่ ได้สร้างพระอุโบสถหลังแรกขึ้นในปี พ.ศ. ๒๔๖๔
ลักษณะรูปแบบศิลปกรรม
พระธาตุเจดีย์ ก่อด้วยอิฐสอดิน รูปทรงสี่เหลี่ยม ฐานล่างเป็นฐานกึ่งฐานบัว ซ้อนลดหลั่นกันขึ้นไป ถัดจากฐานบัวขึ้นไปเป็นองค์ระฆัง ลักษณะศิลปกรรมแบบล้านช้าง สันนิษฐานว่ารูปแบบที่สมบูรณ์ของพระธาตุน่าจะคล้ายคลึงกับพระธาตุอิงฮัง ในสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว ซึ่งมีส่วนเรือนธาตุเป็นรูปทรงสี่เหลี่ยมจัตุรัส โดยมีเรือนธาตุ ๓ ชั้นซ้อนลดหลั่นกัน ส่วนยอดเป็นรูปดอกบัวตูม
อายุสมัย ราวพุทธศตวรรษที่ ๒๓ -๒๔ สมัยวัฒนธรรมล้านช้าง
ประเภทโบราณสถาน
ศาสนสถานในพุทธศาสนา
ลักษณะการใช้งานในปัจจุบัน
เป็นที่เคารพสักการบูชาของท้องถิ่น
การดำเนินงาน
ปี พ.ศ. ๒๕๓๙ สำนักงานโบราณคดีและพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ที่ ๗ ขอนแก่น ดำเนินการขุดแต่งและบูรณะ
การขึ้นทะเบียน
ขึ้นทะเบียนและกำหนดเขตที่ดินโบราณสถาน ในราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๑๖ ตอนพิเศษ ๗ ง. วันที่ ๒๒ มกราคม ๒๕๔๒ พื้นที่ ๑ ไร่ ๑ งาน ๗๐ ตารางวา
ที่มาของข้อมูล
๑.ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๑๖ ตอนพิเศษ ๗ ง. หน้า ๓ วันที่ ๒๒ มกราคม ๒๕๔๒
๒.สำนักงานโบราณคดีและพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ที่ ๗ ขอนแก่น , ทำเนียบโบราณสถานอีสานบน , เอกสารอัดสำเนา , ๒๕๔๒
วันที่ ๓ พฤศจิกายน ๒๕๖๐ อุทยานประวัติศาสตร์กำแพงเพชร จัดกิจกรรมในชื่อ "โครงการจัดกิจกรรมพิเศษเนื่องในวันสำคัญและเทศกาลประจำปีของไทย" เป็นกิจกรรมที่จัดขึ้นทุกวันพระ หรือเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า "วันธรรมสวนะ" ซึ่งได้จัดกิจกรรมนี้ติดต่อกันมาเป็นระยะเวลาเข้าปีที่ ๗ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างจิตสำนึกและทัศนคติที่ดีให้ชุมชนในการช่วยกันอนุรักษ์วัฒนธรรม ประเพณี ตลอดจนศิลปกรรม ให้คงอยู่สืบไป กิจกรรมดัวกล่าวได้นิมนต์พระสงฆ์เข้ามาแสดงพระธรรมเทศนา สวดมนต์และนั่งสมาธิ ซึ่งได้รับความสนใจจากผู้เฒ่าผู้แก่ในชุมชน ประชาชนทั่วไป เข้ามาปฏิบัติในกิจกรรมดังกล่าวทุกครั้งที่มีกิจกรรมนี้ประมาณ ๕๐-๑๐๐ คน
หอจดหมายเหตุแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร อุบลราชธานี
ได้จัดพิมพ์หนังสือจำนวน ๒ เรื่องคือ ๑.จดหมายเหตุถนนสายสำคัญ เมืองอุบลราชธานี และ ๒.หนังสือแนะนำ
หอจดหมายเหตุอุบลฯ กฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้องการทำลายหนังสือราชการ
ทั้งนี้ทางหจช.อุบลราชธานีได้ทำหนังสือในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ (๔ สีทั้งเล่ม) เพื่อเพิ่มทางเลือกให้กับ
ผู้ที่สนใจ หากท่านใดสนใจหนังสือฉบับพิมพ์ (ขาว-ดำ) โปรดติดต่อทางหอจดหมายเหตุฯ อุบลราชธานีได้โดยตรง
วันศุกร์ที่ ๒๔ มกราคม พ.ศ.๒๕๖๓ เวลา ๑๐.๓๐ น. นักเรียนชั้นประถมศึกษาที่ ๑ - ๓ โรงเรียนบ้านขอนแตก ตำบลขอนแตก อำเภอสังขะ จังหวัดสุรินทร์ จำนวนนักเรียน ๖๕ คน คุณครูจำนวน ๕ คน เข้าเยี่ยมชมพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สุรินทร์ โดยมี นางศรีสุดา ศรีสด พนักงานประจำห้อง ให้การต้อนรับและบรรยายนำชม
